مقدمه
یکی از پرسشهای رایج بیماران مبتلا به واریس یا اختلالات گردش خون در پا این است: «جوراب واریس را چند ساعت در روز باید بپوشم؟» انتخاب زمان و مدت مناسب پوشیدن این جورابها، نقش کلیدی در بهبود علائم و پیشگیری از پیشرفت بیماری دارد. با توجه به اینکه پوشیدن نادرست یا استفاده کم از جوراب واریس میتواند اثرگذاری آن را کاهش دهد، آگاهی از مدتزمان مناسب استفاده بسیار ضروری است.
چرا باید از جوراب واریس استفاده کنیم؟
جوراب واریس یا جوراب فشاری، محصولی پزشکی است که با ایجاد فشار تدریجی از مچ به سمت بالا، به بهبود جریان خون در رگهای پا کمک میکند. این کار باعث کاهش تورم، درد و احساس سنگینی پا میشود. علاوهبراین، استفاده صحیح از جورابهای فشاری در کاهش خطر ابتلا به ترومبوز وریدی عمقی (DVT) بهویژه پس از جراحی یا بیحرکتی طولانیمدت مؤثر است.
بهترین زمان پوشیدن جوراب واریس
طبق توصیه متخصصان، بهترین زمان برای پوشیدن جوراب واریس از صبح (بلافاصله پس از بیدار شدن و قبل از پایین آوردن پاها از تخت) تا شب است. در ساعات ابتدایی صبح، به دلیل وضعیت افقی بدن در خواب، خون در پاها تجمع پیدا نکرده و تورم حداقلی است؛ بنابراین پوشیدن جوراب در این زمان باعث میشود فشار مناسبتری بر رگها وارد شود و اثربخشی بیشتری داشته باشد.
مدت زمان پوشیدن در طول روز
در حالت عادی و در بیماران با توصیه عمومی پزشک، پوشیدن جوراب واریس از صبح تا شب (حدود ۸ تا ۱۲ ساعت) توصیه میشود. این مدت برای افرادی که ساعات طولانی ایستاده یا نشستهاند، بسیار مفید است. در محیطهای کاری که فرد پشت میز است یا کار ایستاده دارد، پوشیدن مداوم جوراب تا پایان ساعات کاری کمک میکند گردش خون بهتری در پاها برقرار شود.
آیا باید شبها هم جوراب واریس بپوشیم؟
این یکی از متداولترین سؤالات بیماران است. بهطور معمول پزشکان توصیه نمیکنند که جوراب واریس در هنگام خواب شبانه پوشیده شود، زیرا در حالت درازکش فشار خون در پاها کاهش مییابد و نیازی به ایجاد فشار فیزیکی اضافی نیست. با این حال، در برخی شرایط خاص مانند بارداری پرخطر، اختلالات شدید وریدی یا توصیه مستقیم پزشک متخصص، ممکن است لازم باشد جوراب در زمان خواب هم استفاده شود. بنابراین بهتر است در این مورد حتماً با پزشک مشورت کنید.
پوشیدن جوراب واریس هنگام ورزش یا پیادهروی
ورزش سبک و پیادهروی، بخش مهمی از درمان بیماریهای وریدی و پیشگیری از پیشرفت واریس است. پوشیدن جوراب واریس در این زمان کمک میکند گردش خون بهبود یابد و از تجمع خون در پاها جلوگیری شود. بهویژه در افراد مستعد ورم پا یا کسانی که بهتازگی جراحی پا داشتهاند، استفاده از جوراب هنگام فعالیتهای سبک توصیه میشود.
تأثیر پوشیدن منظم جوراب واریس
تحقیقات نشان دادهاند که پوشیدن منظم و روزانه جوراب واریس باعث کاهش علائم مانند درد، ورم، خستگی و سنگینی پاها میشود. اگر بیمار تنها بهصورت گهگاهی از این جورابها استفاده کند، اثر درمانی کاهش چشمگیری خواهد داشت. بنابراین نظم در استفاده روزانه و پوشیدن بهمدت حداقل ۸ ساعت در روز، بهترین نتیجه را در بهبود وضعیت رگهای پا بههمراه خواهد داشت.
انتخاب جوراب واریس مناسب
برای اثربخشی کامل، انتخاب جوراب واریس باید متناسب با شدت بیماری و ابعاد دقیق پا باشد. استفاده از جدول سایزبندی برند معتبر (مثل لایکا) و مشورت با پزشک یا فروشگاه تخصصی تجهیزات پزشکی در این زمینه اهمیت بالایی دارد. جورابهای بسیار تنگ یا گشاد میتوانند علاوهبر کاهش اثر درمانی، باعث آسیب به پوست یا اختلال در گردش خون شوند.
نتیجهگیری
پوشیدن صحیح، مداوم و روزانه جوراب واریس از صبح تا شب و در مواقع ایستادن یا نشستن طولانی، تأثیر زیادی در بهبود گردش خون و جلوگیری از پیشرفت بیماریهای وریدی دارد. در هنگام خواب شبانه معمولاً نیازی به پوشیدن نیست مگر با دستور پزشک. پوشیدن جوراب در هنگام ورزش و پیادهروی نیز توصیه میشود تا اثر درمانی کاملتری حاصل شود. برای اثربخشی بهتر، انتخاب سایز و مدل مناسب متناسب با وضعیت بیمار بسیار مهم است.
